Deneyim, tarih boyunca birçok düşünür tarafından farklı açılardan değerlendirilerek herhangi bir kavram olmanın ötesinde bilgi edinmenin bir kaynağı olarak görülmüş, bilginin kendisi olarak ele alınmıştır. Dolayısıyla mekânın tanımlanmasında deneyim şarttır ve birey-mekân kavramları deneyim tartışmalarında önemli bir yere sahiptir. Kartezyen bakış açısına göre mekân, bireyden bağımsız, sayısal verilere dayalı bir gerçeklik olarak ele alınırken, gelişen neden-sonuç ilişkisine dayalı bütüncül bakış açısında beden ve mekân bir bütün olarak ele alınır ve fiziksel özellikleriyle beraber algısal özellikleri de göz önünde bulundurulur. Günümüzde mekânın kavranışına, bilgisine ve üretimine katkı sağlamak amacıyla deneyimi oluşturan duyumları vurgulayan alternatif mekânsal deneyim yöntemleri araştırılmaktadır. Bu doğrultuda büyük ve küçük ölçekte dijital bir ara-yüz olarak kullanılan video mapping uygulamaları bir nesnenin ya da mekânın deneyimlenebilmesi için yenilikçi yaklaşımlardan biridir. Görsel ve işitsel ögeler kullanarak herhangi bir yüzeyi dinamik bir ekrana dönüştürmeye yarayan video mapping tekniği ile ölçeği doğrultusunda deneyimlenen mekân, kavramsal ve anlatımsal nitelikler kazanmaktadır. Çalışma doğrultusunda, Rosalind Krauus’un mekâna göre yapılan çalışmaları incelerken ortaya koyduğu başlıklardan yola çıkarak, mimarlık olmayan, mimarlık olan ve mimarlık olmayan arasında, doğal mekân ve mimari mekân arasında olarak kategorize edilen örnek uygulamalar üzerinden, video mapping uygulamasının sadece seyredilen değil, algısal, eylemsel ve dalma özellikleri ile yaratılan bir deneyim olduğu vurgulanmıştır.  

Keywords - video mapping, mekân, deneyim, mekânsal deneyim

[1] M. Jay, Deneyim Şarkıları: Evrensel Bir Tema Üzerine Modern Çeşitlemeler, (Çev: Barış Engin Aksoy), Metis Yayınları (Eserin orijinali 2006 yılında yayımlandı), İstanbul, 2012.

[2] E. Dysart, (In)visible Architecture, Yüksek Lisans Tezi, Carleton University Azrieli School of Architecture And Urbanism, Kanada,Nisan 2012.

[3] E. Dervişoğlu, “Mekân ve Beden İlişkisi: Mekânın Bedenle Kavrayış Üzerinden Değerlendirilmesi”, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul, Ekim 2008.

[4] M. Merleau-Ponty, Algılanan Dünya, (Çev: Ömer Aygün), (Beşinci Baskı), Metis Yayınları (Eserin orijinali 2002 yılında yayımlandı), İstanbul, 2017.

[5] M. Merleau-Ponty, Phenomenology of Perception. (Çev: Colin Smith). Routledge Classics, Eserin orijinali 1945 yılında yayımlandı), London, 2005.

[6] H. Lefebvre, Mekânın Üretimi, (Çev: Işık Ergüden), (Dördüncü Baskı), Sel Yayıncılık, (Eserin orijinali 1974 yılında yayımlandı), İstanbul, 2014.

[7] M. Heidegger, “İnşa Etmek, Oturmak, Düşünmek”, Cogito Dergisi, 8 (Kent ve Kültürü), 67-70, 1996.

[8] C. Norberg-Schulz, Genius Loci: Towards a Phenomenology of Architecture, Academy Editions, Londra, 1980.

[9] J. Pallasmaa, Tenin Gözleri: Mimarlık ve Duyuları, (Çev: Aziz Ufuk Kılıç), Yem Yayın (Eserin orijinali 1996 yılında yayımlandı), İstanbul, 2011.

[10] O. Bimber, ve R. Raskar, Spatial Augmented Reality: Merging Real and Virtual Worlds, A K Peters/CRC Press, Massachusetts, 2005.

[11] S. Aydınlı, “Mekânsal Değerlendirmede Algısal Yargılara Dayalı Bir Model”, Doktora Tezi, İstanbul Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul, 1992.

[12] S. K. Yetkin, Estetik Doktrinler, Palme Yayıncılık, Ankara, 2007.

[13] M. L. Ryan, “Immersion vs. Interactivity: Virtual Reality and Literary Theory”, SubStance, 28(2), 110-137, 1999.

[14] B. Ekim, 2011, “A Video Projection Mapping Conceptual Design and Application: Yekpare”, The Turkish Online Journal of Design, Art and Communication, 1(1), 10-19, 2011.

[15] B. Atiker, “Yerleşim Sanatında Yansıtım Hizalama ile Arttırılmış Gerçeklik Tasarımları”, Beykent Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 4(1), 99-121, 2010.

[16] R. Catanese, “3D Architectural Video Mapping, International Archives of the Photogrammetry”, Remote Sensing and Spatial Information Sciences, Volume XL-5/W2, 165-169, 2013.

[17] www.britannica.com/art/son-et-lumiere

[18] D. Krautsack, “3D Projection Mapping and its Impact on Media & Architecture in Contemporary and Future Urban Spaces”, Journal of the New Media Caucus, 7(1), 2011.

[19] İnt 2, www. rollingstone. com/ music/ features/joshua-light-showfounder-on-fillmore-east-janis-joplin-w501262

[20] İnt 1,projection-mapping.org/the-history-of-projection-mapping/

[21] I. Theodorou, “Architecture As Optical Machine, A Visual Deformation Through Light”, MA in Arts and Technologies of the Digital Image, Athens School of Fine Arts, Atina and Universite Paris 8, Paris, 2013.

[22] R. Krauss, “Sculpture in the Expanded Field”, October, 8, 30-44. 1979.